Groenteboer Marco

Vers van het land, elke dag — rechtstreeks van akker tot jouw bord.

Seizoensgroenten bewaren: zo doe je dat slim

·

Verse groenten kopen is één ding, maar ze ook goed bewaren is een vak apart. Hoe zorg je dat je aardappelen niet uitlopen en je wortels niet slap worden? Dat begint bij de juiste plek en de juiste aanpak.

Waarom bewaring zoveel uitmaakt

Een groente die slecht bewaard wordt, verliest snel smaak en voedingswaarde. Dat is zonde, zeker als je net een mooie partij verse sperziebonen of courgettes hebt meegenomen. Goede bewaring begint bij temperatuur en luchtvochtigheid, maar ook bij het scheiden van groenten die elkaar beïnvloeden.

Appels en peren geven bijvoorbeeld ethyleen af. Dat gas versnelt het rijpingsproces van andere groenten in de buurt. Leg je een zak aardappelen naast een schaal appels, dan heb je binnen een week al knoppen op je aardappelen. Kleine dingen, groot verschil.

De koelkast is niet altijd de beste plek

Veel mensen stoppen alles automatisch in de koelkast. Begrijpelijk, maar niet altijd slim. Tomaten horen daar bijvoorbeeld niet in. Ze worden papperig en verliezen hun smaak bij te lage temperaturen. Hetzelfde geldt voor aubergines en courgettes.

Een koele, donkere plek in huis doet het voor die groenten beter. Denk aan een bijkeuken, een kelder of een kast die niet te warm wordt. Aardappelen, uien en knoflook bewaar je ook het liefst op zo’n plek, maar dan wel apart van elkaar.

Wat wél in de koelkast hoort

Bladgroenten, broccoli, bloemkool en wortels bewaar je het beste koel en vochtig. In de koelkast, bij voorkeur in de groentelade. Die lade is er niet voor niets: hij houdt de luchtvochtigheid iets hoger dan de rest van de koelkast.

Sperziebonen en sugarsnaps doen het ook goed in de koelkast, maar gebruik ze wel binnen twee tot drie dagen. Hoe langer ze liggen, hoe meer ze inleveren op smaak en bite. Vorige week had ik een krat sperziebonen die er na vier dagen nog prachtig uitzagen, maar bij het koken bleek de smaak al flink weggezakt.

Bewaren per seizoen vraagt om aanpassing

In de zomer is de uitdaging anders dan in de winter. Bij warm weer gaat alles sneller. Komkommers en paprika’s zijn dan al na een dag of twee op hun best geweest als je ze buiten de koelkast laat liggen. In de winter kun je wortelgroenten als pastinaak en knolselderij juist langer bewaren zonder dat ze achteruitgaan.

Seizoensgroenten vragen dus ook een seizoensaanpak. Wat in januari prima een week meegaat, is in augustus al na drie dagen voorbij. Dat is geen kwaliteitsprobleem, dat is gewoon hoe verse groenten werken. Hoe dichter bij de oogst, hoe beter de smaak, maar ook hoe korter de houdbaarheid.

Slim gebruik van potten, bakken en kratten

Thuis bewaren gaat een stuk makkelijker als je de juiste spullen gebruikt. Een houten kist of rieten mand laat lucht circuleren, wat schimmelvorming tegengaat. Plastic zakken doen dat niet, dus haal je groenten daar zo snel mogelijk uit.

Voor buiten of in een schuur zijn robuuste bakken handig, zeker als je grotere hoeveelheden hebt. Stevige wortelgroenten en aardappelen bewaar je het best op een koele, donkere plek – een plantenbak wijnvat biedt daarvoor een praktische oplossing die ook nog eens goed in de tuin of schuur past. Glas- of keramische potten zijn goed voor bewerkte groenten, zoals ingemaakte rode bietjes of gepekelde augurken.

Bewaar losse groenten nooit in afgesloten plastic bakken zonder ventilatie. Vocht heeft geen weg naar buiten en dat is precies wat schimmel nodig heeft.

Invriezen als slimme optie

Niet elke groente is direct op te maken. Invriezen is dan een prima oplossing, mits je het goed doet. De meeste groenten moeten eerst geblancheerd worden: kort koken in kokend water, daarna direct afkoelen in ijswater. Dat stopt de enzymen die de groente anders blijven afbreken, ook in de vriezer.

Bloemkool, broccoli, erwten en spinazie vriezen uitstekend in. Tomaten kun je beter eerst verwerken tot saus of passata voor je ze invriest. Rauwe komkommer of sla invriezen heeft geen zin, die worden na het ontdooien direct waterig en slap.

Verdeel je groenten in porties voordat je ze invriest. Zo hoef je niet elke keer de hele zak te ontdooien voor een handvol erwten.

Minder verspilling begint bij bewuste inkoop

De beste manier om verspilling te voorkomen, is nadenken vóór je inkoopt. Koop wat je de komende dagen echt nodig hebt. Dat klinkt simpel, maar in de praktijk grijpen veel mensen toch naar de grote zak aardappelen terwijl ze er die week maar een paar nodig hebben.

Koop liever vaker en minder. Verse groenten op hun best smaken nu eenmaal beter dan groenten die al drie dagen in de koelkast hebben gelegen. En het scheelt ook nog eens geld, want voedselverspilling is gewoon weggegooid geld.

Vraag gerust wat er die dag vers is binnengekomen. Dan weet je zeker dat je iets meeneemt wat op z’n hoogtepunt is, en dat je er thuis nog even de tijd voor hebt.

Handige bewaartips op een rij

Een overzicht van de belangrijkste punten:

  • Bewaar tomaten, aubergines en courgettes buiten de koelkast op een koele, donkere plek
  • Houd aardappelen, uien en knoflook apart van elkaar en uit de buurt van appels en peren
  • Gebruik de groentelade in de koelkast voor bladgroenten, wortels en broccoli
  • Haal groenten zo snel mogelijk uit plastic zakken en gebruik liever een open mand of kist
  • Blancheer groenten voor je ze invriest, behalve als je ze eerst verwerkt
  • Koop liever vaker en in kleinere hoeveelheden dan één keer veel
  • Pas je bewaaraanpak aan op het seizoen: zomer vraagt om snellere verwerking

Veelgestelde vragen over het bewaren van groenten

Hoe lang zijn verse groenten houdbaar?

Dat verschilt sterk per soort. Bladgroenten zoals spinazie en sla zijn na twee tot drie dagen al op hun best geweest. Wortelgroenten zoals wortels en pastinaak gaan in de koelkast makkelijk een week tot tien dagen mee. Stevige groenten als knolselderij of rode kool houden het nog langer vol, zeker op een koele plek buiten de koelkast.

Moet ik groenten wassen voor ik ze bewaar?

Nee, dat is eigenlijk beter van niet. Vocht versnelt het bederf. Was groenten pas vlak voor je ze gebruikt. De uitzondering zijn groenten die je direct gaat verwerken of blancheren voor de vriezer, die was je uiteraard wel.

Waarom worden mijn aardappelen groen?

Aardappelen worden groen door blootstelling aan licht. Dat groene gedeelte bevat solanine, een stof die in grote hoeveelheden schadelijk is. Bewaar aardappelen altijd op een donkere plek, bij voorkeur in een papieren zak of een houten kist. Snijd groene plekken ruim weg voor gebruik. Als een aardappel voor een groot deel groen is, gooi hem dan liever weg.

Meer om te lezen